Τουρκική «μουρμούρα» για το νέο Χωροταξικό Τουρισμού: «Μονομερείς οι πρωτοβουλίες»

Σε νέα τροχιά διπλωματικής αντιπαράθεσης εισέρχονται οι ελληνοτουρκικές σχέσεις, καθώς η Άγκυρα αμφισβητεί ευθέως τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας στο Αιγαίο, χρησιμοποιώντας ως αφορμή το πρόσφατα ανακοινωθέν ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό.

Με επίσημη τοποθέτησή του, το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών ισχυρίζεται ότι ο ελληνικός σχεδιασμός στερείται οποιασδήποτε νομικής ισχύος για την Τουρκία, επαναφέροντας την αμφισβήτηση επί της κυριαρχίας ορισμένων νησίδων και βραχονησίδων στο Αιγαίο. Η τουρκική πλευρά κατηγορεί την Αθήνα για «εργαλειοποίηση» των περιβαλλοντικών πρωτοβουλιών, υποστηρίζοντας ότι η προστασία του οικοσυστήματος χρησιμοποιείται ως πρόσχημα για την εδραίωση πολιτικών επιδιώξεων. «Οι μονομερείς πρωτοβουλίες σε ημίκλειστες θάλασσες, όπως το Αιγαίο, δεν παράγουν έννομα αποτελέσματα. Καλούμε την Ελλάδα σε διμερή συνεργασία στη βάση της Διακήρυξης των Αθηνών του 2023, σεβόμενοι το διεθνές δίκαιο και τις αρχές της καλής γειτονίας», σχολιάζει η Άγκυρα.

Παρά την επίκληση του πνεύματος επαναπσέγγισης, η Άγκυρα ξεκαθαρίζει ότι δεν πρόκειται να μεταβάλει τη διαχρονική νομική της στάση, απορρίπτοντας κάθε μονομερή ελληνική πρωτοβουλία στον θαλάσσιο χώρο του Αιγαίου.

Ισορροπία και βιωσιμότητα το νέο μοντέλο Ττουρισμού

Ανεξάρτητα από τις τουρκικές αιτιάσεις, η ελληνική πολιτική ηγεσία παρουσίασε ένα ολιστικό θεσμικό πλαίσιο που αναδομεί ριζικά τον τουριστικό χάρτη, με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Τουρισμού να αναφέρει ότι η ανεξέλεγκτη τουριστική δόμηση λαμβάνει τέλος, δίνοντας τη θέση της σε μια στρατηγική ευθύνης, προστασίας του τοπίου και ενίσχυσης των τοπικών κοινωνιών.

Βασικός πυλώνας της νέας Κοινής Υπουργικής Απόφασης είναι ο χωρισμός της επικράτειας σε πέντε διακριτές ζώνες ανάπτυξης, με βάση την κορεσμότητα και την τουριστική πίεση που δέχεται κάθε περιοχή:

• Περιοχές Ελεγχόμενης Ανάπτυξης
• Αναπτυγμένες Περιοχές
• Αναπτυσσόμενες Περιοχές
• Περιοχές Πρώιμης Ανάπτυξης
• Ζώνες Ειδικής Ενίσχυσης 

Παράλληλα, θεσπίζονται αυστηρότερα κριτήρια για τις ζώνες, που διακρίνονται σε πέντε κατηγορίες:

• Ζώνες Κορεσμού (Κατηγορία Α): Το ελάχιστο όριο αρτιότητας για την ανέγερση νέων ξενοδοχειακών μονάδων σε εκτός σχεδίου περιοχές αυξάνεται στα 16 στρέμματα, ενώ στις προστατευόμενες περιοχές Natura 2000, καμία τουριστική επένδυση δεν θα εγκρίνεται χωρίς προηγούμενη εκπόνηση ειδικού σχεδίου διαχείρισης.
• Αναπτυγμένες Ζώνες (Κατηγορία Β): Το όριο αρτιότητας ορίζεται στα 12 στρέμματα, ενώ για τη νησιωτική χώρα επιβάλλεται πλαφόν δυναμικότητας τις 350 κλίνες ανά μονάδα.
• Αναπτυσσόμενες & Νέες Ζώνες (Κατηγορίες Γ, Δ, Ε): Το κατώφλι διαμορφώνεται στα 8 στρέμματα, παρέχοντας κίνητρα για εναλλακτικές μορφές φιλοξενίας (όπως το glamping) και την αποκατάσταση διατηρητέων κτισμάτων.

Αλλαγές και στις βραχυχρόνιες μισθώσεις στα νησιά

Ιδιαίτερη μέριμνα λαμβάνεται για τα νησιά του Αιγαίου και του Ιονίου, τα οποία ταξινομούνται ανάλογα με την έκτασή τους, καθώς σε μεγάλα και μεσαία νησιά (όπως η Ρόδος, η Κέρκυρα, η Μύκονος και η Σαντορίνη), εισάγεται ο θεσμός της «Φέρουσας Ικανότητας». Οι τοπικές αρχές θα μπορούν πλέον να επιβάλλουν ζώνες πλήρους απαγόρευσης νέων τουριστικών υποδομών, εάν διαπιστωθεί ότι οι φυσικοί πόροι και οι υποδομές έχουν φτάσει στα όριά τους.

Ταυτόχρονα, για πρώτη φορά τίθενται αυστηρά όρια στη δραστηριότητα των βραχυχρόνιων μισθώσεων (τύπου Airbnb), καθώς το νέο πλαίσιο παρέχει τη δυνατότητα επιβολής χρονικών περιορισμών, τοπικών απαγορεύσεων σε κορεσμένες γειτονιές, αλλά και πάγωμα έκδοσης νέων αδειών, ειδικά σε περιοχές όπου η οικιστική πίεση δυσχεραίνει τη μόνιμη κατοίκηση.