Ξεχνάτε λέξεις στη μέση της πρότασης; Τι δείχνει νέα μελέτη
Το να σταματά κάποιος στη μέση μιας πρότασης επειδή δυσκολεύεται να θυμηθεί μια λέξη είναι ένα φαινόμενο που μπορεί να συμβεί σε όλους. Με την πάροδο της ηλικίας, τέτοιες στιγμές μπορεί να γίνονται συχνότερες, χωρίς αυτό να σημαίνει απαραίτητα ότι υπάρχει κάποια σοβαρή γνωστική διαταραχή.
Νέα μελέτη ερευνητών από το Πανεπιστήμιο του Τορόντο και το Rotman Research Institute του Baycrest εξετάζει ποια χαρακτηριστικά της ομιλίας συνδέονται περισσότερο με τις γνωστικές αλλαγές που παρατηρούνται κατά τη γήρανση.
Η ταχύτητα της ομιλίας
Στην έρευνα συμμετείχαν 125 υγιείς ενήλικες ηλικίας 18 έως 85 ετών. Οι συμμετέχοντες υποβλήθηκαν σε τεστ κατονομασίας εικόνων, προκειμένου να αξιολογηθεί πόσο γρήγορα μπορούσαν να ανακαλέσουν τις κατάλληλες λέξεις.
Οι ερευνητές ανέλυσαν παράλληλα ηχογραφήσεις στις οποίες οι συμμετέχοντες περιέγραφαν σύνθετες σκηνές, ενώ αξιολόγησαν και γνωστικές λειτουργίες, όπως η προσοχή και η ικανότητα φιλτραρίσματος των περισπασμών.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι ο αριθμός και η διάρκεια των παύσεων δεν συνδέονταν από μόνα τους με τη γνωστική επίδοση. Αντίθετα, μεγαλύτερη σημασία φάνηκε να έχει η συνολική ταχύτητα της ομιλίας.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, οι συμμετέχοντες που μπορούσαν να ανακαλούν ταχύτερα τις λέξεις στο τεστ κατονομασίας εικόνων παρουσίαζαν και πιο γρήγορη ροή λόγου κατά την περιγραφή των σκηνών.
Τι σημαίνει αυτό στην πράξη
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο Aging, Neuropsychology, and Cognition, δείχνει ότι η ταχύτητα ανάκλησης των λέξεων και ο συνολικός ρυθμός της ομιλίας ενδέχεται να αποτελούν χρήσιμα στοιχεία κατά την αξιολόγηση της γνωστικής λειτουργίας.
Οι ερευνητές, ωστόσο, δεν υποστηρίζουν ότι η πιο αργή ομιλία αποτελεί από μόνη της ένδειξη άνοιας ή μπορεί να χρησιμοποιηθεί για διάγνωση. Για να διαπιστωθεί αν οι αλλαγές στον λόγο μπορούν να προβλέψουν μελλοντική γνωστική έκπτωση, απαιτούνται μελέτες που θα παρακολουθούν τους ίδιους ανθρώπους για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.
Πότε χρειάζεται έλεγχος
Η περιστασιακή δυσκολία στην εύρεση μιας λέξης είναι συνηθισμένη και μπορεί να σχετίζεται με την κούραση, το άγχος ή την αφηρημάδα.
Περισσότερη προσοχή απαιτείται όταν οι δυσκολίες στην ομιλία και την ανάκληση λέξεων γίνονται συχνότερες, επιδεινώνονται με τον χρόνο ή αρχίζουν να επηρεάζουν την καθημερινή επικοινωνία.
Σε μια τέτοια περίπτωση, ιδιαίτερα όταν οι αλλαγές γίνονται αντιληπτές και από το οικογενειακό ή φιλικό περιβάλλον, συνιστάται η αξιολόγηση από επαγγελματία υγείας.
Το βασικό συμπέρασμα της έρευνας είναι ότι μια μεμονωμένη στιγμή κατά την οποία κάποιος «κολλάει» σε μια λέξη δεν αποτελεί από μόνη της λόγο ανησυχίας. Η συχνότητα, η εξέλιξη και η συνολική εικόνα της επικοινωνίας είναι τα στοιχεία που έχουν μεγαλύτερη σημασία.
